Wat doet stress met ons lijf?

Zelden staan we echt stil bij de effecten van stress, liever nemen we de ‘stress’ maar even voor lief. Maar wat doet het echt? Deze video vat dat goed samen:


 


 

Er zijn vele manieren om stress te krijgen. Dat gebeurt bij echt gevaar, maar ook bij ruzie thuis of door eigen opvattingen zoals “deze afspraak mag ik niet missen, want dan..”. Allemaal activeren ze ‘tijdelijk’ stress als nuttige reactie.

Stress helpt namelijk het lichaam. Alles wordt alles aan de kant gezet zodat je een gevaarlijke situatie zo goed mogelijk aan kan. Dit gaat echter wel ten koste van normale lichaamsfuncties.

Wanneer je lang in deze overleef-stand doorgaat, ontstaat er een enorme slijtageslag en past het lichaam zit aan. En dát is wanneer klachten beginnen. Inmiddels zijn de volgende effecten bekend:

1. Je angstcentrum wordt groter

Wanneer je in een gevaarlijke wereld leeft, is het handig om sneller gevaar te herkennen. Het angstcentrum (amygdala) wordt groter, en de remming ervan wordt verminderd; je bent dus sneller in paniek.

2. Vele hersenfuncties nemen af

Vele verbindingen in de hersenen vallen weg, of worden herzien. Het wordt het lastiger situaties van een andere kant te bekijken, en je hersenfuncties verminderen voor:

  • Concentratie
  • Besluitvaardigheid
  • Kritisch nadenken
  • Sociale vaardigheden
  • Nieuwe dingen leren
  • Herinneringen ophalen
  • Logisch nadenken 

Dat maakt ook de weg vrij voor meer ernstige problemen, zoals depressie en alzheimer.

3. Het DNA wordt aangepast

Jouw lichaam past zich verder aan met wijzigingen op DNA niveau. De stofwisseling staat nu afgesteld voor de “onveilige” wereld. Die aanpassingen worden ook aan volgende generaties doorgegeven, zodat ze alvast voorbereid zijn.

4. Vele lichaamsfuncties nemen af

De stresshormonen vertellen je lichaam dat vele functies even niet belangrijk zijn. De stressvolle situatie heeft prioriteit. Hiermee wordt er een rem gezet op:

  • Het immuunsysteem
  • Spijsvertering
  • Voortplanting
  • Herstelwerk aan weefsel en organen

Ook worden eiwitten uit de spieren gehaald, zuurstofopname vergroot en klopt het hart sneller, zodat je lichaam maximaal energie heeft. De verhouding tussen “goede” en “slechte” cholesterol raakt verstoord, glucose (en dus insuline) niveau’s stijgen. Tijdelijk erg nuttig, op lange termijn schadelijk. Door een verzwakt immuunsysteem wordt je sneller ziek.

5. Celschade neemt toe

Tijdelijk wordt het immuunsysteem opgezweept door stoffen (Cytokines) die ontstekingsreacties bevorderen. Maar wanneer dat niet stopt, beschadigd dat allerlei lichaamscellen. Dit verhoogd het risico op kanker en onstekingsgerelateerde ziekten, zoals reuma en de ziekte van Crohn.

Oplossingen

Het mag duidelijk zijn: langdurige stress maakt de weg vrij psychische of lichamelijke klachten. Wellicht herkende je al een aantal risico’s in de uitleg hierboven. Gelukkig is dat effect wel terug te draaien.

Een belangrijke oplossing is echt te ontspannen, en daarmee bedoel ik niet een avondje TV of Netflix. Hoe leuk ook, dat helpt niet genoeg. Lichte lichaamsbeweging, ontspannen muziek, meditatie en mind-body interventies, zoals Yoga of Reiki doen dat wel.

Hoewel die werking daarvan niet nog helemaal begrepen wordt, mag wel duidelijk zijn dat werkelijke ontspanning een wezenlijk verschil maakt bij lichamelijke en psychische klachten.

Laat een reactie achter

annuleer reactie